De wereldwijd gestelde klimaatdoelen blijken al niet meer haalbaar, we moeten alle zeilen bijzetten om de opwarming van onze planeet binnen de perken te houden. Kan biodiesel hier een rol in spelen? Stimular-adviseur Herman van den Berg legt, op de Internationale Dag van de Biodiesel, uit waar je rekening mee moet houden.
Wat is biodiesel?
Biodiesel is een verzamelterm voor verschillende soorten, duurzamere vormen van diesel. Veel van deze diesels worden bijvoorbeeld gewonnen uit planten die CO2 eerder uit de atmosfeer hebben gehaald. Bij verbranding komt die CO2 weer vrij. Netto stoot je dus geen CO2 uit. Vaak worden biodiesels bijgemengd bij traditionele diesel, meestal in kleine percentages. In Europa is bijmengen verplicht gesteld. De meest voorkomende biodiesel is FAME (Fatty Acid Methyl Ester). Zo’n tweederde van de gebruikte biodiesels in Europa is FAME. B7 diesel bestaat voor 93% uit traditionele diesel en voor 7% uit FAME. Vervolgens wordt dit mengsel informeel ook ‘biodiesel’ genoemd. Hierdoor ontstaat de indruk dat je schoon en duurzaam bezig bent als je ‘biodiesel tankt’. In werkelijkheid tank je dus zo’n 93% – 95% traditionele diesel.
Nauwelijks minder vervuiling
Het klinkt zo mooi: ‘biologische diesel’. Helaas geeft de naam een misleidende indruk. Veelgebruikte biodiesels zoals FAME stoten netto geen CO2 uit. Echter, de CO2-uitstoot van het productie- en logistieke proces is dusdanig hoog dat de gemaakte winst hierdoor minimaliseert. Soms is de vervuiling door het productieproces zelfs groter dan bij traditionele diesel. Daarnaast zijn uitstoot van stikstof en fijnstof iets minder, maar nog steeds problematisch. En gewassen die geschikt zijn voor biodiesels concurreren met de voedselproductie, waardoor voedselprijzen stijgen.
Tot overmaat van ramp houden veel biodiesels het gebruik van fossiele brandstoffen in stand. Doordat het rijden op biodiesels duurzaam klinkt, denken consumenten en bedrijven dat ze niet over hoeven te stappen op werkelijk hernieuwbare energiebronnen.
Beloond voor biodiesel
Brandstofleveranciers worden via ERE’s (Emissie Reductie Eenheden) beloond voor de verkoop van biodiesel. De component biodiesel wordt gerekend als CO2-neutraal. Leveranciers krijgen voor dat deel van de diesel een vergoeding die overeenkomt met de vermeden uitstoot in vergelijk met traditionele brandstoffen. En dat drukt de prijzen van fossiele brandstoffen. Kortom, wéér een nieuwe fossiele subsidie in een duurzaam, groen jasje. Volgens mij heb ik een déjà vu.

Niet alle biodiesels over één kam scheren
Hydrotreated Vegetable Oil (HVO) is een biodiesel die wordt geproduceerd door plantaardige oliën, gebruikte frituurolie, dierlijke vetten en andere vetrijke reststromen met waterstof te behandelen (hydrogeneren). Deze variant lijkt sterk op traditionele diesel, wordt niet bijgemengd en dient als 100% vervanging. De CO2-reductie van deze diesels is afhankelijk van het productieproces, maar is al snel 80% ten opzichte van traditionele diesel. Doordat de vraag hoger is dan het aanbod, is HVO wel duurder. Veel motoren kunnen op HVO rijden, maar het is belangrijk dat dit eerst door de voertuigfabrikant wordt geverifieerd.
Toekomst: overstappen op échte fossielvrije bronnen
Hoe je het ook wendt of keert, met verbranding van biodiesel breng je eerder opgeslagen CO2 opnieuw de atmosfeer in, wat klimaatverandering aanwakkert. Daarom is overstappen op écht fossielvrije bronnen altijd beter. Natuurlijk, als je nu een goed dieselvoertuig hebt, ga je die niet snel vervangen. De overstap naar HVO is dan een goede tussenoplossing. Maar bedenk alvast hoe je er voor zorgt dat je nieuwe voertuig echt fossielvrij is.
Over mij
In het bedrijfsleven heb ik de voordelen van duurzaam vervoer ervaren. Ondernemers kunnen door het verduurzamen van logistiek & vervoer de regie terugpakken. Zo wordt je onafhankelijker van internationale onzekerheden en externe partijen. Tegelijkertijd bespaar je met een effectieve aanpak op de kosten.