Peak shaving (voorkom pieken in stroombehoefte)

Beschrijving

Wat is peakshaving?

Bedrijven met een grootverbruikaansluiting voor elektriciteit betalen voor het piekvermogen dat ze afnemen. Zij betalen ook voor het gecontracteerd vermogen, de maximale piek die zij mogen afnemen. (lees onderaan deze maatregel verder over gecontracteerd vermogen). Peak shaving kan dus zorgen voor een besparing op de energierekening.

Peak shaving is een vorm van strategisch energiebeheer waardoor de vraag naar elektriciteit tijdens piekuren vermindert. Dit zorgt voor minder hoge pieken in het elektriciteitsverbruik en daarmee minder kosten voor pieken. Ook helpt peak shaving om binnen het gecontracteerd transportvermogen te blijven.

Wat is piekbelasting?

Een piek wordt veroorzaakt doordat meerdere stroomvragende processen tegelijkertijd draaien. Pieken in het verbruik ontstaan bijvoorbeeld door het gelijktijdig opstarten van machines of gelijktijdig laden van diverse elektrische voertuigen. Bedrijven kunnen deze pieken verminderen door middel van energiemanagement systemen (EMS-systemen), voorspellende regelingen, accu’s op het juiste moment inzetten of bijvoorbeeld beperkte nachtverlaging. Andere voorbeelden zijn het smart laden van voertuigen en machines niet gelijktijdig opstarten waar dit kan.

Maatregelen voor peak shaving

Er zijn verschillende manieren om de pieken in verbruik af te vlakken. Allereerst begint het met goed inzicht en goede grip op het elektriciteitsverbruik.

• Installeer slimme meters en selecteer een goed energiemonitoringsportaal. Belangrijke aspecten hierbij zijn dat het verbruik minimaal per uur (liever per kwartier) in te zien is en dat teruglevering en opwek apart worden gemeten. Daarnaast is het praktisch als het verbruik makkelijk met de buitentemperatuur vergeleken kunnen worden. Deze software zit ook in een aantal monitoringsportalen.
• Verfijn de energiesturing van het pand met een energiemanagement systeem (EMS). Zorg dat ruimten die niet vaak gebruikt worden op afstand gestuurd kunnen worden. Dit kan bijvoorbeeld door temperatuursensoren in ruimten te hangen. Hierdoor wordt minder vermogen gevraagd van de warmte installatie, omdat niet heel het pand in 1x op temperatuur gebracht hoeft te worden. Dit kan een ochtendpiek in het energieverbruik verminderen.
• Met een weersafhankelijke regeling kan de warmteinstallatie rekening houden met de buitentemperatuur. Zo kunnen de installaties bijvoorbeeld eerder beginnen met opwarmen waardoor de piek wordt verdeeld over tijd en zo wordt afgezwakt.
• Verwarm het pand efficiënter door de kloktijden van de temperatuurregeling te optimaliseren. Houd hierbij rekening met de menselijke ervaring van warmte.
• Probeer de zonopwek optimaal te benutten door bepaalde processen te verschuiven en tijdens zonpiekuren te laten draaien.

Batterij voor peakshaving

Tegenwoordig bestaan er batterijen speciaal ontworpen om pieken op te vangen. Dit type batterijen wordt tijdens de daluren van het bedrijf volgeladen. De batterij wordt dan tijdens de piekuren van het bedrijf weer ontladen, waardoor er tijdens de piekuren minder stroom uit het elektriciteitsnet nodig is. Dit kan heel nuttig zijn wanneer een bedrijf last heeft van netcongestie. Hierdoor hoeft het stroomverbruik patroon van het bedrijf niet of nauwelijks te veranderen doordat de pieken worden opgevangen door de batterij. Lees meer over batterijsystemen voor elektriciteitsopslag.

In onderstaande afbeelding wordt in het geel weergegeven wanneer de batterij wordt volgeladen. In het grijs wordt weergegeven wanneer de accu wordt ontladen. Er is te zien aan het profiel dat de drie grote pieken worden afgevlakt door de batterij in te zetten. De doorlopende gele lijn is het nieuwe verbruiksprofiel na inzetten van batterij; het profiel is vlakker geworden.

Hoe groot de batterij moet zijn en welke soort batterij het beste bij het bedrijf past, is afhankelijk van wat het elektriciteitsverbruik tijdens piek- en daluren is. Het selecteren van de juiste batterij begint daarom bij kijken naar het energieverbruik van het bedrijf. In de Stimular maatregel over batterijen staat meer informatie waaronder een voorbeeldberekening.

Toepasbaarheid

Peak shaving

Zinvol voor bedrijven

• met een grootverbruikaansluiting voor elektriciteit (hoger dan 3*80A, bedrijven die maandfacturen van de netbeheerder krijgen)
• die soms onverwachts pieken in hun energieverbruik hebben die veel hoger zijn dan hun standaard verbruiksprofiel OF weinig ruimte binnen hun aansluiting hebben.
• die mogelijkheden hebben om apparaten flexibel in te zetten

Milieuaspecten

Piekbelasting verminderen

Minder pieken in het verbruik zorgen voor minder belasting van het energienet. Door zelf pieken te verminderen, is het mogelijk om toch binnen een kleinere aansluiting te opereren of blijft er capaciteit over om maatregelen uit te voeren die een verhoging van het elektriciteitsverbruik veroorzaken. Zo ontstaan in gebieden met netcongestie toch mogelijkheden om elektrische voertuigen te laden of warmtepompen in gebruik te nemen.

Door de pieken uit het verbruik zoveel mogelijk af te vlakken, dragen bedrijven bij aan een stabieler elektriciteitsnet. Daarnaast hebben bedrijven zo ook een aansluiting die goed bij het verbruik past en wordt niet onnodig ruimte bezet gehouden die andere bedrijven goed kunnen gebruiken.

Financiële aspecten

Netbeheerders geven verbruikers een bepaalde ruimte op het energienet om hun activiteiten mee te faciliteren: het gecontracteerd vermogen. Deze ruimte bepaalt hoeveel vermogen er maximaal tegelijk gevraagd mag worden van het energienet. Met een gecontracteerd vermogen van 40 kW mag een aansluiting dus maximaal 40 kW aan vermogen vragen vanuit het net. Verbruikers betalen voor deze ruimte maandelijks per kW:

• De gereserveerde ruimte op het energienet. Dit is iedere maand hetzelfde. In het voorbeeld van hierboven zou deze gebruiker dus elke maand een tarief betalen voor zijn 40 kW gereserveerde ruimte.
• Het maximale vermogen wat daadwerkelijk die maand van het net is gevraagd (kW max). Aangezien de hoogste pieken meestal maar een paar keer per jaar voorkomen ligt dit vermogen vaak lager, bijvoorbeeld rond de 22 kW.

Lagere pieken zorgen dus voor lagere kosten op de factuur van de netbeheerder. Door pieken beter te sturen, kan verhoging van de aansluiting worden voorkomen waardoor hogere netbeheerskosten worden voorkomen.

De maatregel kost vooral aandacht en gedragsverandering. Sommige processen zijn te automatiseren, dan hangt er een beperkte investering aan vast. Dit kan een aanvullende investering in een EMS systeem zijn. Bij regelmatige en hogere overschrijdingen kunnen hogere investeringen nodig zijn, bijvoorbeeld in een batterij.

In gebieden met netcongestie kan het overschrijden van het gecontracteerd vermogen financiële gevolgen hebben (boetes of opdraaien voor ontstane schade aan het net).

Aanvullende informatie

Het gecontracteerd vermogen is een afspraak tussen de ondernemer en de netbeheerder. In onderstaande blog wordt gedetailleerd uitgelegd wat deze afspraak inhoudt, hoe deze wordt gehandhaafd en wat dit financieel voor ondernemers betekent.

Ga slim om met je gecontracteerd vermogen

Bron: Stichting Stimular