Met een mobiliteitskaart kun je flexibel gebruik maken van het openbaar vervoer én deelvervoer, waardoor werknemers makkelijk duurzamer kunnen reizen. Het biedt veel inzicht in, en invloed op, de reispatronen van werknemers. Alle kosten komen overzichtelijk op één rekening bij de werkgever.
Beschrijving: Wat is een mobiliteitskaart?
Een mobiliteitskaart is een pas of app waarmee werknemers verschillende mobiliteitsdiensten kunnen gebruiken en afrekenen, zoals openbaar vervoer (trein, tram, bus, metro, OV-fiets), deelauto’s en soms ook diensten als tanken, laden, carwash of parkeren (afhankelijk van aanbieder en gemaakte afspraken). Duurzamer reizen – zakelijk én voor woon-werkverkeer – vraagt vaak om het combineren van meerdere vervoersmiddelen. De extra kosten, tijd en moeite die dit kan kosten, vormen voor veel werknemers een drempel om de auto te laten staan. Een mobiliteitskaart helpt die drempel te verlagen doordat alle reizen en diensten via één overzichtelijke oplossing lopen.
Voorbeelden van zakelijk gebruik van een mobiliteitskaart
Zo kan een werknemer met een mobiliteitskaart bijvoorbeeld een zakelijke reis maken naar een klant door eerst een tram te nemen naar het nabijgelegen station om vanaf daar een stuk met de trein te reizen, om daarna naar het lastig te bereiken kantoor te gaan met een deelauto, OV-fiets of deelscooter.
Mobiliteitskaarten kunnen ook goed gebruikt worden in combinatie met leaseauto’s. Voor bedrijven die in landelijke gebieden gevestigd zijn en leaseauto’s nodig hebben voor het woon-werkverkeer bijvoorbeeld, kan er voor het zakelijk reizen alsnog veel uitstoot worden vermeden door de leaseauto slechts voor een stuk van de reis te gebruiken. Zo kun je rijden naar een nabij gelegen P+R, om vanaf daar met het openbaar vervoer (en eventueel deelvervoer) verder te reizen.
Hoe werkt een mobiliteitskaart?
Mobiliteitskaarten maken het makkelijk en overzichtelijk om een reis met gecombineerd vervoer te maken. Met mobiliteitskaarten en -apps zoals de NS-Business Card, Reisbalans, ANWB mobiliteitskaart of Shuttel kunnen werknemers kiezen tussen trein, bus, fiets, e-scooter, taxi of deelauto. Alle opties zijn dan beschikbaar binnen één app (of met één kaart), waarbij de reis van tevoren kan worden uitgestippeld, maar ook tijdens kan worden aangepast aan de actuele situatie.
Alles komt op één rekening bij de werkgever terecht, zodat werknemers geen kosten hoeven voor te schieten. Zo worden administratieve lasten voor werkgever en -nemer verminderd.
Privé, woon-werk of zakelijk
Sommige mobiliteitskaarten bieden de optie om aan te geven welke reizen voor woon-werk, zakelijk, of zelfs privé zijn (Reisbalans, ANWB, Shuttel). Dit geeft de mogelijkheid om te sturen op het budget per soort gebruik. Bijvoorbeeld: zakelijke reizen worden altijd vergoed, en voor woon-werkreizen heeft de werknemer een bepaald budget. Zo’n budget kun je als werkgever zelf bijhouden, maar sommige mobiliteitskaarten (Reisbalans, Shuttel) bieden ook de optie om een mobiliteitsbudget (per soort gebruik) te integreren in de app, vaak ook te koppelen met de loonadministratie via een API. Dit geeft extra duidelijkheid voor de werknemer en vermindert administratieve lasten. Zie ook de pagina Mobiliteitsbudget.
NS abonnementen
De NS Business-card biedt mogelijkheden om abonnementen toe te voegen. Andere aanbieders hebben vaak eigen abonnementsvormen, maar de integratie van NS abonnementen werkt alleen met de NS Business-card, en niet met de andere genoemde mobiliteitskaarten. Zo kun je bijvoorbeeld korting krijgen tijdens daluren en tijdens het weekend met een Dal abonnement, of met Traject Vrij onbeperkt reizen op een vast traject. Dit kan bijvoorbeeld gecombineerd worden met onbeperkt reizen met bus, tram en metro (via het BudgetZeker BTM abonnement). Voor bedrijven met 30 NS Business-cards of meer kunnen ook verschillende pakketten op maat worden gemaakt. Zie Abonnementen voor zakelijk reizen voor alle opties.
Hoe kies je een mobiliteitskaart?
Er zitten veel verschillen tussen de functionaliteiten van de mobiliteitskaarten en -apps. Het is belangrijk dat je als organisatie eerst goed nadenkt over je eigen eisen en wensen, voordat je een aanbieder kiest. Je kunt beginnen met het in kaart brengen hoe de medewerkers nu reizen en welke vormen van vervoer zij in de toekomst zouden willen gebruiken. En welke organisatorische wensen er verder zijn. Samengevat kun je over de volgende onderwerpen nadenken:
- Type vervoersmiddel: trein, bus, metro, tram, OV- of deelfiets, deelscooter, deelauto (bijv. Greenwheels), etc.
- Soort reis: kunnen reizen worden opgesplitst in woon-werk, zakelijk en privé?
- Mobiliteitsbudget: is er een integratie mogelijk met een (individueel) mobiliteitsbudget?
- Koppelingen: is er een API-koppeling met de loonadministratie of HR-/declaratiesystemen?
- Abonnementen: ondersteuning van NS-abonnementen (op basis van tijd en/of regio) of andere abonnementsopties
- Overige diensten: naast (openbaar) vervoer ook zaken als tanken, carwash, laadpalen en parkeren
Vervolgens zou je (na wat vooronderzoek) contact op kunnen nemen met bijvoorbeeld drie verschillende aanbieders om te checken of ze voldoen aan de eisen die je hebt, en om offerte te vragen. Afhankelijk van de offerte die ze doen, kun je de geschikte keuze maken.
Toepasbaarheid
Geschikt voor alle organisaties. Bijvoorbeeld voor werkgevers die milieubelasting van woon-werkverkeer en zakelijk verkeer willen beperken, te weinig parkeerplekken hebben, of een alternatief zoeken voor (het exclusief gebruiken van) bedrijfsauto’s.
Milieu aspecten
Minder autokilometers betekent minder brandstofverbruik en emissies van uitlaatgassen. Ook bevordert het de luchtkwaliteit door een afname van fijnstof.
Financiële aspecten
Met mobiliteitskaarten en -apps zijn mobiliteitskosten inzichtelijk en centraal geregeld. De werkgever ontvangt één factuur en de werknemer hoeft niets voor te schieten. Afhankelijk van de vervoersmix, de gekozen trajecten en de abonnementen kan een mobiliteitskaart goedkoper of duurder zijn dan de (lease) auto. Een (geïntegreerd) mobiliteitsbudget maakt de overstap aantrekkelijk en beheersbaar.
Belastingvrijstelling voor beschikbaar stellen van OV-abonnementen
Sinds 1 januari 2024 geldt dat je als werkgever geen loonheffing meer hoeft in te houden bij het vergoeden (verstrekken of ter beschikking stellen) van een OV-kaart of mobiliteitskaart /-app, zolang deze (naast potentieel privé gebruik ook) voor woon-werk of zakelijke reizen wordt gebruikt. Daarmee wordt een uitgebreid (1e klas) abonnement waar werknemers ook privé mee kunnen reizen, een aantrekkelijke extra arbeidsvoorwaarde.
Aanvullende informatie
Voor grotere bedrijven zijn er vaak meer opties beschikbaar, waardoor mobiliteitskaarten met meer maatwerk aangeboden kunnen worden. Zo heeft de NS een aanvullend platform NS GO en kan Reisbalans ook meer maatwerk bieden aan bedrijven met meer dan 100 werknemers. Denk hierbij aan het instellen van mobiliteitsbudgetten en sturen op (hogere of lagere) budgetten per modaliteit – bijvoorbeeld meer vergoeding voor de fiets en minder voor de auto – , (WPM) ritregistraties, koppelingen met andere mobiliteitscontracten (tanken, leen- of leasefietsen, leaseauto’s, etc.), declareren van extra reiskosten en het koppelen aan HR of payroll systemen voor een directe verrekening van de reiskosten.
Bronnen: Stichting Stimular, Ministerie van Financiën , Rijkswaterstaat , Natuur & Milieu , Reisbalans , NS , Shuttel , ANWB